Πέμπτη, 18 Φεβρουαρίου 2010

Οικονομική κρίση λογικής

Με αφορμή το 100ο post στο blog, παραθέτω μια συλλογή από σχόλια και παρατηρήσεις που έκανα στο πολύ καλό blog των G700. Είναι ενδεικτικά του τι ισχύει, τι λέγεται και κυρίως τι ΔΕΝ λέγεται στα ΜΜΕ σχετικά με την οικονομική κρίση και τα "απαραίτητα μέτρα" που θέλουν να μας επιβάλλουν.

*** "To fix the Greek crisis, deal with the eurozone’s imbalances" (G700 blog, 4/2/2010 -- Jaga comments)

Η ΕΕ θα έπρεπε να λέγεται ΕΕΤ (Ευρωπαϊκή Ένωση Τραπεζών), ας μη γελιόμαστε. Ποτέ δεν υπήρξε ένωση κρατών, σε κοινωνικό και πολιτισμικό επίπεδο, παρά μόνο σε οικονομικό. Για να συμβεί αυτό θα πρέπει να αλλάξει καταρχήν η νοοτροπία και η βούληση των κυβερνήσεων.

Η ΕΕ, αντί να στηρίζει τα μέλη της σε θέματα οικονομίας, ανεργίας, μετανάστευσης, ασχολείται αποκλειστικά με στατιστικά και οικονομικούς δείκτες, για το καλό των "αγορών". Και όταν οι δείκτες δεν πάνε καλά, οι ίδιες "αγορές" (με τη βοήθεια των ΜΜΕ) πέφτουν σαν τα κοράκια και τρώνε τα σωθικά των πιο αδύναμων χωρών για 1-2 εβδομάδες, μέχρι να προλάβουν να επενδύσουν και να αγοράσουν όσο-όσο τους επαίτες.

Και μετά, με κινήσεις και άρθρα "μεταμέλειας" λένε ε ντροπή, δεν κάνει τους την πέφτετε τόσο άσχημα, στο κάτω-κάτω συν-Ευρωπαίοι είναι και οι Έλληνες. Και τα hedge funds που μόλις επένδυσαν οι "αγορές" στην Ελλάδα αρχίζουν να ανεβαίνουν και πάλι, λες και σε 15 ημέρες άλλαξε κάτι στα χάλια μας.

Για άλλη μια φορά φαίνεται πόσο ΠΛΑΚΑ μας κάνουν οι κερδοσκόποι, πόσο συνηθισμένοι είμαστε στις καρπαζιές και πόσο ΛΙΓΟΙ είναι αυτοί που μας κυβερνούν τόσα χρόνια στα χαρτιά.

Γιατί στην πραγματικότητα, ΚΑΝΕΙΣ ΜΑ ΚΑΝΕΙΣ δεν λέει ότι υπεύθυνοι για το οικονομικό πρόβλημα της ΕΕ γενικότερα και της αυτοκαταστροφικής αστάθειας των "αγορών" είναι κυρίως οι τράπεζες και ο τρόπος λειτουργίας των χρηματαγορών.

Παρατήρηση: Στα παρακάτω links φαίνονται τα χρέη (δημόσιο, εξωτερικό) όλων των χωρών παγκοσμίως:
>> http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_countries_by_public_debt
>> http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_countries_by_external_debt

Μπορεί παρακαλώ κάποιος οικονομολόγος να μου εξηγήσει πως γίνεται όλα τα κράτη να χρωστάνε; Σε ποιον; Στους Αρειανούς;...
(Και όποιος κατάλαβε κατάλαβε)

--

Status update:

* Η Ελλάδα είναι από τις λίγες χώρες που δεν έχουν ζητήσει ποτέ τα χρήματα από το δάνειο προς τη Γερμανία μετά τον Β'ΠΠ. Σε πρόσφατη ερώτηση-προσφυγή για το θέμα, οι Γερμανοί κυκλοφόρησαν έρευνα ότι οι Έλληνες έχουν το μικρότερο ανδρικό μόριο στην Ευρώπη (ΘΕΜΑ 98.9, 4/2/2010).

* Με το που βγήκε ο Τζ. Σόρος και είπε ότι η Ελλάδα είναι καλή περίπτωση "επένδυσης", ακριβώς στην "κοιλιά' του μέγιστου των spreads, τα νούμερα άρχισαν σιγά-σιγά να ανεβαίνουν. Και όλοι οι δικοί μας κυβερνώντες χαίρονται, παρόλο που μόλις χρυσοπλήρωσαν τα επιτόκια στον πρόσφατο δανεισμό.

* Πριν καμιά 10αριά μέρες είχε βγει ο Βουρλούμης (ΟΤΕ) σε εκπομπή στο ΣΚΑΪ, λέγοντας πόσο απαραίτητο είναι οι Έλληνες να ξεχάσουν τη σίγουρη ασφάλιση, το βασικό μισθό και το 8ωρο. Ο δημοσιογράφος "ξέχασε" να τον ρωτήσει πόσο φέσωσε τα ασφαλιστικά ταμεία με μια υπογραφή του, στην εθελούσια του ΟΤΕ πριν λίγα χρόνια. Και επίσης ξέχασε να ρωτήσει γιατί η παρούσα κυβέρνηση τον κρατά ακόμα στη θέση του στον ΟΤΕ, παρόλο που τότε είχαν πέσει με τα μούτρα πάνω του για το ίδιο γεγονός.

* Το ΧΑΑ πέφτει ήδη κάτω από τις 1900 μονάδες, στο -4% προς το παρόν. Το πάρτι συνεχίζεται.

* Πραγματικά δεν έχω καταλάβει γιατί το δημόσιο χρέος ξαφνικά είναι πιο σοβαρό οικονομικό θέμα από το αδιέξοδο στο ασφαλιστικό, με κύρια ευθύνη (διπλή) του κράτους. Δηλαδή αν ξεχρεώσουμε ως κράτος τις ξένες τράπεζες, αλλά δεν έχουμε να πληρώσουμε μισθούς και συντάξεις, θα είμαστε εντάξει; Ή μήπως πρέπει απλώς να ξεχρεώσουμε τα παλιά δανεικά, ώστε να συνεχίσουμε να πληρώνουμε μισθούς και συντάξεις με νέα δανεικά (και νέα επιτόκια);

*** "Γιατί η κρίση μας κάνει καλό;" (G700 blog, 7/2/2010 -- Jaga comments)

Ωραίο το παραμύθι με τα "καλά" της κρίσης και όντως πολύς κόσμος ξύπνησε από το λήθαργο της αποβλάκωσης του νεοέλληνα.

Αλλά θα πρότεινα να ακούσετε οπωσδήποτε την εκπομπή Infowar (ΣΚΑΪ ράδιο) της 7/2, σχετικά με το τι έχει γίνει στην Ιρλανδία:

>> http://www.skai.gr/player/radio/?mmid=109430

Με λίγα λόγια, όταν δεν υπήρχε κρίση οι τράπεζες ήθελαν το δημόσιο να μην τις αγγίζει, αφήνοντας το δανεικό χρήμα και τις αυξήσεις (=> υπερκατανάλωση) να ρέει άφθονο, ακόμα και στο δημόσιο. Τώρα με την κρίση, όλοι ξαφνικά κόβουν την κάνουλα με το χρήμα, πετάνε ανθρώπους έχω από σπίτια και δουλειές, και όλοι είναι και ευχαριστημένοι από πάνω γιατί η κυβέρνησή τους κάνει το "σωστό" και αυτό που "είναι απαραίτητο".

Ένας Ιρλανδός συνοψίζει σε μια φράση όλη την ουσία: οι "αγορές", με τη βοήθεια των ΜΜΕ και την ανοχή των πολιτικών, δημιούργησαν την κρίση. Και τώρα οι πολιτικοί παίρνουν "απαραίτητα" μέτρα για το καλό όλων, και οι ψηφοφόροι τους δε βγάζουν άχνα.

Και κάτι άλλο σχετικό: "The Shock Doctrine" της Naomi Klein. Το έγραψε για τους νέους "παγκόσμιους" πολέμους, με όπλα ή χρέη κρατών, και το ότι σήμερα είναι η καλύτερη μέθοδος επιβολής πολιτικών με την ελάχιστη (εγχώρια) αντίδραση:

>> http://www.naomiklein.org/shock-doctrine/the-book

*** "Βίωσιμες και Δίκαιες Συντάξεις σε μια ανοιχτή κοινωνία" (G700 blog, 9/2/2010 -- Jaga comments)

Εγώ ξέρω ότι η νέα αυτή φουρνιά πολιτικών του e-Gov είναι πολύ καλύτερη από την προηγούμενη στις κωλοτούμπες. Μέσα σε 10 μέρες έφεραν ανάποδα όλες τις προεκλογικές εξαγγελίες και το έκαναν με τέτοιο τακτ που τώρα όλοι σχεδόν τους δίνουν και άριστα.

Μέχρι και φορολόγηση των εισοδημάτων από μετοχές άκουσα, μέχρι και ειδική φορολόγηση εισηγμένων στο ΧΑΑ (πως;... Ο Αλογοσκούφης φρόντισε για μείωση στο 20% το 2011), για χαριστικές ρυθμίσεις "επαναπατρισμού κεφαλαίων" από off-shore και άλλα τέτοια διαστημικά.

Υπόψη ότι η αύξηση ορίων ηλικίας στη σύνταξη κατά +1 έτος δίνει βιωσιμότητα στα ταμεία κατά μόλις +3 μήνες. Το ίδιο έλεγε μέχρι πριν 6 μήνες και ο Ρωμανιάς, ο οποίος τώρα έχει αρχίσει και αυτός τις κωλοτούμπες. Και ο υπουργός λέει ότι, αντί το κράτος να συνεισφέρει αυτά που ο -νόμος- προβλέπει, λέει ότι καλά θα κάνουν τα ταμεία να "εκποιήσουν" ότι περιουσία τους έχει απομείνει, γιατί σε ρευστό δεν πρόκειται να πάρουν ούτε ευρώ από τον τακτικό προϋπολογισμό.

Είτε έχουμε στο υπουργικό συμβούλιο τους επόμενους κατόχους Νόμπελ στο management, economy και econometrics, είτε το δούλεμα πάει σύννεφο. Ευτυχώς που ο μέσος νεοέλληνας δεν ξέρει γρι από οικονομικά, γιατί αλλιώς θα τους είχαν αρχίσει ήδη στα γιαούρτια.

Εντάξει, στο χαρτί τα περισσότερα μέτρα φαίνονται "δίκαια" και "σωστά" και "αποτελεσματικά" κτλ κτλ (όπως όλα τα νομοσχέδια), αλλά μην τρελαθούμε κιόλας...

ΔΙΟΡΘΩΣΗ:
Άκυρη η αναφορά στον Ρωμανιά, εννοούσα φυσικά τον (παρα-Λοβέρδω) κ. Κουτρουμάνη.

*** "Η κρίση θ’ αλλάξει την αρχιτεκτονική της ΕΕ" (G700 blog, 10/2/2010 -- Jaga comments)

Το "παιχνίδι" είναι ένα και το όνομά του είναι "Chicken":

>> http://en.wikipedia.org/wiki/Chicken_%28game%29

Από τη μια πλευρά έχουμε τις "αγορές" και από την άλλη τα κράτη που χρειάζονται δανεισμό ή πωλήσεις εξαγώγιμων προϊόντων (ουσιαστικά όλα).

Μερικά σχετικά ισχυρά κράτη της ΕΕ όπως η Γερμανία και η Γαλλία έχουν την αυταπάτη ότι δεν εξαρτώνται από τις "αγορές" ή ότι το δικό τους συμφέρον είναι το ίδιο με αυτό των "αγορών", όπως π.χ. η πώληση φρεγατών και συμβόλαιο αξίας 2,2+ δις ευρώ εν μέσω οικονομικής κρίσης, προς χρεωκοπημένα κράτη, επίσης της ΕΕ (η χώρα αρχίζει από "Ελλ..."). Αλλά οι "αγορές" δεν ενδιαφέρονται για κράτη, ενδιαφέρονται μόνο για καθαρό κέρδος, έστω και αν αυτό σημαίνει "βούλιαγμα" των αναδόχων πριν ακόμα ναυπηγήσουν την πρώτη φρεγάτα.

Στο παιχνίδι "Chicken", και οι δύο πλευρές έχουν δύο επιλογές: (α) την ήπια δράση και τη συνεργασία ή (β) την επιθετική ανελέητη επιβολή στον αντίπαλο. Αποδεικνύεται μαθηματικά ότι τα δύο σημεία ισορροπίας είναι αυτά όπου ο ένας από τους δύο είναι το "chicken" και ο άλλος ο νικητής. Το ίδιο ισχύει στις κούρσες head-to-head με αυτοκίνητα, το ίδιο στην κούρσα εξοπλισμών στον Ψυχρό Πόλεμο, το ίδιο και στις σχέσεις μεταξύ Τουρκίας-Ελλάδας.

Σε αυτό το παιχνίδι, κατά κανόνα κερδίζει αυτός που θα πείσει τον αντίπαλό του εκ των προτέρων για την αποφασιστικότητά του να "παίξει" αποφασιστικά. Γιατί όταν και οι δύο κάνουν ακριβώς το ίδιο, το αποτέλεσμα είναι εξίσου καταστρεπτικό και για τους δύο (μεγάλη απώλεια κέρδους ή από κοινού κατάρρευση). Άρα, αρκεί ο ένας από τους δύο να δείξει περισσότερο "τσαμπουκά" από τον άλλο, ώστε να αποφευχθεί το μοιραίο.

Στην περίπτωση των "αγορών" εναντίον κρατών, οι "αγορές" είναι αυτές που συνήθως έχουν το ρόλο του ισχυρού. Μόνο που ξέρουν καλά ότι, αν κάποιο κράτος πιεστεί πάρα πολύ με τα επιτόκια δανεισμού, δεν αποκλείεται να πάει να ζητήσει αλλού λεφτά (π.χ. Κίνα), οπότε οι εδώ (δυτικές) "αγορές" χάνουν ΠΑΡΑ ΠΟΛΛΑ. Επομένως, αυτό που μετρά, και πάλι, είναι ο πολιτικός-οικονομικός "τσαμπουκάς".

Συνήθως ένα βαθιά χρεωμένο κράτος δεν έχει τον "τσαμπουκά" να ορθώσει ανάστημα στις αγορές. Συνήθως πάει και ζητά λεφτά ντροπιασμένο, χωρίς καν να διαπραγματεύεται τα επιτόκια, ακόμα και όταν ξέρει ότι κερδοσκοπούν κατάφωρα εις βάρος του. Αυτό έκανε η Ελλάδα. Και ώρα, εκ των υστέρων, οι "εταίροι" μας της ΕΕ θεωρούν ότι πρέπει να βάλουν ένα χεράκι, να στηρίξουν την Ελλαδίτσα, γιατί κατανοούν ότι με την πρώτη ευκαιρία οι "αγορές" μπορεί να στραφούν πάνω τους.

Η ΕΕ μπορεί να γίνει οικονομική ένωση ΜΟΝΟ αν αρχίσει να συμπεριφέρεται έτσι, δηλαδή ως ένωση, ειδικά σε περιόδους έκτακτης ανάγκης. Και να αποφασίσει αν θέλει οι "αγορές" να καθορίζουν την πολιτική των κρατών ή τα κράτη να επιβάλλονται στα αρπακτικών "αγορών", με κάθε κόστος. Είναι άλλο πράγμα η ελεγχόμενη (χειραγωγημένη) αγορά και άλλο η θεσμοθετημένη (νομικά αυστηρή και κοινωνικά ευαίσθητη, έστω και με το ζόρι) αγορά.

Όσο για το ΔΝΤ, πριν μερικές μέρες μάθαμε ότι προτίθεται να ΔΑΝΕΙΣΕΙ κεφάλαια στην Αϊτή για την ανοικοδόμησή της, γιατί η δωρεά κεφαλαίων απλά δεν είναι αποδοτική σε επίπεδο ανάπτυξης της εγχώριας επιχειρηματικότητας... Δεν χρειάζεται περαιτέρω εξήγηση - προφανώς όταν μιλάμε για ΔΝΤ αναφερόμαστε στο "αφεντικό" όλων των "αγορών" παγκοσμίως.

Και μετά από αυτό το μικρό μάθημα σε economical gaming και decision theory, κατανοούμε πλήρως γιατί οι ίδιοι άνθρωποι, εφαρμόζοντας τις ίδιες μη-πολιτικές, προκαλούν με ακριβώς το ίδιο τρόπο την τοποθέτηση της Ελλάδας στο ρόλο του "chicken", παντού και πάντα εδώ και δεκαετίες, σε οικονομικό, πολιτικό και γεωστρατηγικό επίπεδο.

(End of the lesson...)

*** "Τομή 1η: Αλλάζει το Ασφαλιστικό" (G700 blog, 12/2/2010 -- Jaga comments)

Ο λόγος που θα αποτύχει τελικά και αυτός ο νόμος-μεταρρύθμιση είναι απλός: προβλέπει ενεργή συμμετοχή του κρατικού κορβανά, άμεσα στο (α) και έμμεσα στο (γ) για τα αποθεματικά.

Να θυμίσω ότι το κράτος δεν έχει βάλει ευρώ από την πλευρά του στα ασφαλιστικά ταμεία τα τελευταία χρόνια, παρόλο που αυτό ήδη προβλέπεται από νόμο. Το αντίθετο, έχει κάνει τα αδύνατα δυνατά για να βάλει χέρι στα αποθεματικά, κάτι που κατάφερε το '93 με το χρηματιστήριο και πιο πρόσφατα με τα δομημένα ομόλογα.

Στις εξαγγελίες για το ασφαλιστικό, ο Παπακωνσταντίνου είπε ότι τα ασφαλιστικά ταμεία καλά θα κάνουν να "ρευστοποιήσουν" (ξεπουλήσουν) ότι ακίνητη περιουσία έχουν, γιατί από τον προϋπολογισμό δεν πρόκειται να λάβουν απολύτως τίποτα.

Επομένως, ο Λοβέρδος είτε είναι ανίδεος για τι πράγμα μιλάει είτε το γνωρίζει και λέει ψέμματα. Γιατί είναι σχεδόν βέβαιο, ειδικά εν μέσω οικονομική κρίσης και πιέσεων για "δραστικά μέτρα" (ΕΕ, ΔΝΤ, "αγορές", από όλα τα κοράκια γενικώς), ότι το κράτος δεν πρόκειται να στηρίξει οικονομικά ούτε στο ελάχιστο την όποια μεταρρύθμιση στο ασφαλιστικό.

Δε λέω, καλά τα μέτρα για κατάργηση των εθελουσίων, αλλά ας στείλουν και κανέναν από αυτούς που τις εφάρμοσε συλλήβδην σπίτι του (βλέπε Βουρλούμη, που είναι ΑΚΟΜΑ στον ΟΤΕ παρά τα όργια που έκανε με τις εθελούσιες).

Τελικά, το "μικτό" ασφαλιστικό θα καταλήξει και πάλι σε αμιγώς "μονολιθικό" όπως και σήμερα, δηλαδή βασισμένο στο (β), καθαρά στις εισφορές των εργαζομένων, αν και εφόσον έχουν δουλειά για να συνεχίσουν να συμπληρώνουν ένσημα.

Ακόμα δεν έχουν πάρει χαμπάρι ότι μας έχουν ήδη ράψει κίτρινο κουστούμι - η πρώτη επίσημη "μπανανία" της ΕΕ (βλ. Λατ. Αμερική '60-'70).

*** "H Wall Street συνέβαλε στην απόκρυψη του χρέους στην Ευρώπη" (G700 blog, 15/2/2010 -- Jaga comments)

Η ουσία είναι μία, τρισδιάστατη:

1. Η χώρα είναι βαθιά χρεωμένη και χωρίς σημάδι ανάκαμψης στο ορατό μέλλον. Αλλά εμείς αντί να βρούμε το πρόβλημα, απλώς ψάχνουμε πως θα συμπληρώσουμε τη χασούρα. Είναι σαν να προσπαθώ να γεμίσω έναν τρύπιο κουβά με νερό, όχι κλείνοντας πρώτα τις τρύπες, αλλά ανοίγοντας όλο και περισσότερο τη βρύση.

2. Η ΕΕ συνειδητοποιεί ότι δεν έχει προβλέψει την οικονομική αποτυχία κάποιου κράτους-μέλους και τώρα ψάχνονται τι θα κάνουν. Αν θα βάλουν το χέρι στην τσέπη ή αν θα το κλείσουν το μαγαζί. Όχι ότι αγχώνονται βέβαια. Όσο πέφτει το ευρώ, τόσο πιο πολύ πουλάνε Γερμανία, Γαλλία, κτλ.

3. Οι ίδιοι άνθρωποι που υποτίθεται ότι είναι οι θεματοφύλακες της ευρωπαϊκής οικονομίας, οι ΙΔΙΟΙ ακριβώς είναι αυτοί που αναδεικνύουν τις "αγορές" ως σημαντικό παράγοντα καθορισμού των αποφάσεών τους, κάνοντας κάθε μέρα δηλώσεις για τα χάλια μας. Και το πάρτι συνεχίζεται.

Η Goldman Sachs, η εταιρία που ξεκίνησε το κατρακύλισμα της παγκόσμιας οικονομίας (ξεκινώντας από τις ΗΠΑ), η ίδια εταιρία που πήρε κάμποσα δις Αμερικανών φορολογουμένων και πλήρωσε επενδύσεις και μπόνους γιατί υποτίθεται τα είχε ανάγκη, πέρυσι ήρθε στην Ελλάδα και πρότεινε εξαγορά χρέους. Όχι μόνο δεν τους πέταξαν έξω ως κοινούς απατεώνες, αλλά οι δικοί μας αρνήθηκαν διστακτικά λέγοντας "...εμείς θέλουμε αλλά ξέρετε είναι λιγουλάκι παράνομο πλέον στην ΕΕ..."

Ξαναγράφω τρεις ερωτήσεις, στις οποίες δεν έχω λάβει απάντηση ποτέ, από κανέναν "ειδικό", εντός και εκτός των ΜΜΕ:

(α) Ας πούμε ότι αύριο το πρωί η Ελλάδα κερδίσει το παγκόσμιο Lotto ή αν έρθει η Goldman Sachs του γαλαξία Ανδρομέδα και "εξάγουμε" το χρέος μας εκεί, για πάντα. Θα είμαστε ΟΚ σαν χώρα; Θα έχουμε λύσει το οικονομικό μας πρόβλημα;

(β) Έστω ότι δεν έρχεται η διαγαλαξιακή Goldman Sachs και μας μένει όλο το χρέος στην πλάτη. Έστω ότι όλοι θυσιαζόμαστε, βαφόμαστε μαύροι δούλοι, με αλυσίδες στα πόδια και βούρδουλα από πάνω μας. Οι αδύναμοι πεθαίνουν, οι δυνατοί επιζούν και δουλεύουν 100% δωρεάν, για το καλό της πατρίδας και την ανάκαμψη των "αγορών". Εγγυημένο σχέδιο, έχει δουλέψει για αιώνες σε όλες τις αποικίες των Ευρωπαίων. Είμαστε εντάξει με αυτό; Το θεωρούμε αποδεκτό σαν βιώσιμη λύση;

3. Τρίτη ερώτηση (και φαρμακερή). Όλα μα ΟΛΑ τα κράτη στον πλανήτη εμφανίζονται χρεωμένα. Νομίζω μόνο το Palau (γύρω στους 1000 ψαράδες) έχουν θετικό ισοζύγιο, αλλά αν αλλάξει το κλίμα και ανέβει η στάθμη της θάλασσας θα μείνουν και αυτοί χωρίς χώρα. Και ρωτά, πως γίνεται αυτό; Σε ποιον χρωστάνε όλοι αυτοί; Και πως γίνεται τα swaps και τα άλλα τρικ των παραγώγων, αντί να μειώνουν το χρέος, το αυξάνουν συνεχώς; Πως γίνεται σε έναν πλανήτη με πεπερασμένους πόρους η αξία τους συνεχώς να μειώνεται σε σχέση με το χρήμα και ΟΛΟΙ, ακόμα και οι χώρες που τυπώνουν χρήμα συνεχώς, να χρωστάνε και αυτές; Σε ποιον ακριβώς, και γιατί;...

Μέχρι να μου απαντήσει κάποιος σοβαρά στα παραπάνω, συγνώμη αλλά δεν πρόκειται να θεωρήσω τίποτα από τα "αναγκαία μέτρα" ως απαραίτητα, ούτε πρόκειται να δώσω δίκιο σε κανέναν. Ή θα αρχίσουν να λένε τα πράγματα ως έχουν, είτε πρέπει να πάνε σπίτι τους να κάνουν διαχείριση πολυκατοικίας, όχι κράτους.

--

Σωστή (αρχική) χρήση χρήματος:

- Μια καρδάρα λάδι αντιστοιχεί σε 1 μονάδα χρήματος, η οποία χρησιμοποιείται για πρακτικούς λόγους και για ευελιξία στις εμπορικές συναλλαγές.

Σημερινή (στρεβλή) χρήση χρήματος:

- Μια καρδάρα λάδι αντιστοιχεί σε 1 "πραγματική" και άλλες 9 "εικονικές" μονάδες χρήματος, μέσω "παραγώγων καρδάρας λαδιού", που αγοράζονται και δανείζονται κανονικότατα. Όποιος ελέγχει την κυκλοφορία του χρήματος, βρίσκεται 9 φορές πιο πλούσιος από αυτόν που πράγματι παράγει το λάδι.

Κάθε 50-70 χρόνια, η ανθρώπινη απληστία οδηγεί το "εικονικό" χρήμα στα όριά του, προκαλώντας φυσικά την κατάρρευση και παρασύροντας μαζί του πάντες, ακόμα και τους πραγματικούς παραγωγούς λαδιού.

ΕΚΕΙ είναι το πρόβλημα αυτού που βλέπουμε σήμερα. Σημασία δεν έχει πόσα σου λένε ότι χρωστάς. Σημασία έχει καταρχήν να δεις σε τι αντιστοιχεί αυτό το χρέος και προς ποιους, για να δεις πόσο απαραίτητο είναι να τα πληρώσεις άμεσα, αργότερα ή μπορεί και καθόλου.

*** "The making of a euromess" (G700 blog, 17/2/2010 -- Jaga comments)

Πολύ σωστή η επισήμανση του G700 σχετικά με το απόσπασμα του άρθρου.

Ο Krugman λέει πολύ σωστά τα πράγματα, αλλά όχι χωρίς να παραλείπει αρκετά ακόμα, (π.χ. ποτέ δεν έχει κατηγορήσει ευθέως το τραπεζικό σύστημα για όλο αυτό το χάλι. Κάτι είχε πει όταν είχε σκάσει η φούσκα με τα στεγαστικά στις ΗΠΑ, αλλά μόνο "πλαγίως". Τώρα που λέει τα ίδια για την Ισπανία (ή για την Ιρλανδία που έχει ήδη γίνει), δεν βλέπω να επισημαίνει ότι πρόκειται για συστημικό και όχι για περιστασιακό πρόβλημα.

Επίσης:

"...Στη συζήτηση ετέθη και το θέμα της πιθανής προσφυγής στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, με τον κ. Παπακωνσταντίνου να επιμένει ότι η λύση που αναζητείται θα είναι οπωσδήποτε εντός της ευρωζώνης, αφήνοντας όμως ανοιχτό και αυτό το ενδεχόμενο, εφόσον οι διαπραγματεύσεις δεν εξελιχθούν ομαλά ή αν η κατάσταση επιδεινωθεί και άλλο..."

Το μόνο ίσως σωστό πράγμα που έχω ακούσει μέχρι τώρα από τον υπουργό. Το ΔΝΤ θα προσθέσει επιπλέον προβλήματα, επεκτείνοντας την αστάθεια σε πολιτικό (πέρα από το οικονομικό) επίπεδο, μια και ως γνωστό ΔΝΤ όσον ΗΠΑ. Άρα χίλιες φορές να τα βρούμε με τους Γερμανογάλλους παρά να βγούμε στην παγκόσμια γύρα για ρευστό - στο κάτω-κάτω οι Κινέζοι θα μας δάνειζαν με πολύ καλύτερες προϋποθέσεις, αν το δούμε στεγνά οικονομικά.
.

Δεν υπάρχουν σχόλια: